VANEWS

Thế giới người đồng tính nữ ở việt Nam

Khác với những người đồng tính nam trong xã hội Việt Nam, giới đồng tính nữ không vấp phải quá nhiều trở ngại cũng như định kiến của xã hội. Tuy nhiên, vẫn cần phải làm nhiều điều để những người trong giới LGBTQ (gọi tắt của những người đồng giới, song giới, chuyển giới) có được những quyền bình đẳng cơ bản. Trong tạp chí phụ nữ tuần này, Hải Ninh sẽ tìm hiểu về thế giới của những người nữ đồng tính ở Việt Nam.


Nữ rapper nổi tiếng với các ca khúc Áo xanh, Bao giờ em biết…đã lên tiếng vì cộng đồng LGBT (Đồng tính nam-nữ, song tính & chuyển giới) tại Việt Nam

Hoang mang khi có những tình cảm khác lạ và mạnh mẽ với một bạn gái học cùng trường trung học cơ sở ở Sài Gòn, Lam Nguyên đành trút hết tâm sự vào một cuốn nhật ký. Nguyên cho biết, nhật ký này ghi lại những cảm xúc với người bạn gái, và cũng phải dài tới khoảng hai chục trang.

Vào thời điểm đó, phong trào LGBTQ ở Việt Nam còn chưa được biết đến, Lam Nguyên bối rối không hiểu chuyện gì đã xảy ra với bản thân. Tuy nhiên, với bản tính mạnh mẽ, cô không dày vò, day dứt bản thân quá nhiều. Lam Nguyên tâm sự:

Lam Nguyên: Em nghĩ là em đã may mắn hơn nhiều người ở chỗ là em không quá dằn vặt bản thân và sau một khoảng thời gian ngắn là em đã dễ dàng chấp nhận là bản thân mình là như vậy. Em cũng chấp nhận tình cảm của mình thôi, mặc dù chưa nói cho ai biết, đến tận bây giờ em vẫn chưa công khai xu hướng tình dục của bản thân.

Nguyên, năm nay 28 tuổi, cho biết kể từ đó đến nay, cô cũng đã trải qua nhiều mối tình. Mối tình sâu đậm nhất là khi đang ở Anh du học. Cô cho hay người yêu lý tưởng của cô phải là một cô gái nữ tính và phải hiểu biết.

  Lúc bấy giờ em mới sửng sốt nhận ra là không chỉ có riêng mình mới có những cảm xúc nó đặc biệt, nó khác với các bạn nữ khác đến vậy, có khá nhiều người giống mình., họ cũng rung động trước những người cùng giới là nữ


Hải Yến
Cũng giống như Nguyên, Hải Yến, 32 tuổi, cảm thấy bản thân có những tình cảm khác biệt với các bạn gái đồng giới từ nhỏ. Tuy nhiên, suốt một thời gian dài, cô không biết gọi tên điều đó là gì, chỉ biết mơ hồ rằng nó không phải là tình bạn thân bình thường. Vào thời điểm đó, báo chí ở Việt Nam không hề nhắc đến những người thuộc giới LGBTQ, thậm chí, không hề có hạng mục nào, tên gọi nào dành cho những người thuộc giới này.

Đến khi tốt nghiệp đại học ở Hà Nội và ra trường đi làm, Hải Yến mới bắt đầu biết tới những thông tin liên quan tới người đồng tính. Cô bắt đầu gia nhập các diễn đàn dành cho người đồng giới giống như cô. Hải Yến kể:

Hải Yến: Lúc bấy giờ em mới sửng sốt nhận ra là không chỉ có riêng mình mới có những cảm xúc nó đặc biệt, nó khác với các bạn nữ khác đến vậy, có khá nhiều người giống mình., họ cũng rung động trước những người cùng giới là nữ, hoặc họ cảm thấy họ băn khoăn họ không biết là ai, nếu họ chấp nhận họ là họ yêu một người cùng giới với mình thì họ có chia sẽ điều đó ra bên ngoại hay là không, và nó đặt rất nhiều câu hỏi cho bản thân mình và em thấy rất nhiều người cũng đặt những câu hỏi như vậy.

Giờ đây, Hải Yến đang làm việc cho một trung tâm thúc đẩy quyền của những người thuộc giới LGBTQ, có tên là ICS. Trung tâm này có 7 nhân viên làm việc toàn thời gian, và 50 cộng tác viên. Phần lớn nhân viên của trung tâm này là người thuộc giới LGBTQ.

Theo ước tính, khoảng 3-5% dân số trưởng thành là thuộc giới LGBTQ. Như vậy, Việt Nam có khoảng 1,65 triệu người là người đồng tính hoặc lưỡng tính. Một khảo sát không chính thức thì người đồng tính có mặt ở khắp mọi nơi, có người làm nhà nước, tư nhân, thậm chí công an, tư pháp hay buôn bán. Tuy nhiên, việc công khai xu hướng tinh dục của bản thân họ vẫn là vấn đề mà nhiều người phải cân nhắc.

  Mẹ em thì thỉnh thoảng cứ nói là phải sinh con, mẹ em không nói lấy chồng và nói phải lập gia đình, mẹ em nói có con thôi chứ không nói thẳng ra là phải có chồng

Xuân Mai
Công khai

Công khai xu hướng tính dục, hay còn gọi là coming out, là một thời điểm quan trọng của bất cứ một người nào thuộc giới LGBTQ. Theo nghiên cứu của Viện iSEE vào năm 2009, ở Việt Nam chỉ có khoảng 2% người đồng tính là hoàn toàn công khai, và 5% là gần như công khai về xu hướng tình dục của bản thân. Nghiên cứu cũng cho hay 25% sống lúc thì bí mật, lúc thì công khai. 35% thì gần như bí mật và 33% thì hoàn toàn bí mật.

Hải Yến cho biết cô giấu bố mẹ suốt tám năm trời. Giữa cô và bố mẹ luôn có một bức tường chia cách do bí mật mà cô cứ mãi giấu kín. Cô đã chuyển vào Sài Gòn sinh sống, nơi mà cô nói đủ xa gia đình để có thể sống thật với bản thân. Sài Gòn cũng được cho là nơi cởi mở hơn các tỉnh thành phía Bắc. Nhiều bạn đồng tính nữ cũng di chuyển vào nơi đây.

Yến cho biết bố mẹ và họ hàng liên tục làm mối cho người nọ, người kia. Tuy nhiên, cô chỉ thoái thác, nói rằng chưa tới lúc. Có những lúc tên của cô xuất hiện trên các bài báo nói về người đồng giới, Yến phải nói dối, rằng cô không liên quan tới những người thuộc giới thứ ba.

Cuối cùng, vào năm 2012, cô quyết định nói thật hết với gia đình. Mẹ của cô ban đầu rất hoang mang, nhưng bố của Yến lại rất cởi mở. Yến kể:

Hải Yến: Sau nhiều năm khi mà đã nói chuyện với bố mẹ mình thì cái cảm giác bức tường mà do mình tạo ra nó không còn cần thiết nữa, bố mẹ và con cái có thể trao đổi thông tin hàng ngày với nhau, nhắn tin cũng được.

Sự kiện coming out của Hải Yến suôn sẻ hơn những người khác. Có nhiều người thì không được may mắn như vậy.

Xuân Mai, 24 tuổi, sinh viên năm cuối một trường đại học ở Sài Gòn cho biết dù sau một năm, mẹ cô vẫn chưa hoàn toàn chấp nhận con gái là người đồng tính. Mẹ cô ban đầu cho rằng cô nên đi tu, hoặc đi bác sĩ tâm lý. Bà đổ lỗi rằng do gia đình quá khắt khe, không cho Mai tiếp xúc với con trai nhiều nên hiểu lầm tình cảm với bạn gái là tình yêu. Sau một năm, Mai cho hay ba mẹ cô vẫn chưa sẵn sàng tiết lộ thông tin về xu hướng tình dục của con gái cho bất kỳ ai khác. Mai kể:

Xuân Mai: Mẹ em thì thỉnh thoảng cứ nói là phải sinh con, mẹ em không nói lấy chồng và nói phải lập gia đình, mẹ em nói có con thôi chứ không nói thẳng ra là phải có chồng.

Lam Nguyên được nhắc đến từ đầu bài viết thì vẫn chưa dám nghĩ tới chuyện “coming out" với gia đình. Cô sợ rằng nó sẽ tạo ra một cú sốc cho ba mẹ cô trong khi ba cô lại bị bệnh tim. Lam Nguyên thổ lộ rằng rất may cho cô vẻ ngoài của cô vẫn có chút nữ tính, và rằng cô liên tục được khen là “có cá tính".

Quyền LGBTQ

Những người hoạt động vì quyền bình đẳng của giới LGBTQ cho rằng người đồng tính nữ gặp nhiều may mắn hơn đồng tính nam trong xã hội Việt Nam. Một nguyên nhân của điều này là do xã hội Việt Nam không đặt nặng trọng trách gánh vác lên vai người nữ. Những người đồng tính nam, nếu cư xử như con gái, rất khó được chấp nhận vì họ có trách nhiệm phải “nối dõi tông đường".

Giới LGBTQ ở Việt Nam nói chung cũng như những người nữ đồng tính nói riêng cũng gặp thuận lợi hơn những người ở nước khác do Việt Nam không quá nặng về tôn giáo. Vì thế, họ không bị tấn công hoặc đàn áp như tại một số quốc gia khác trên thế giới. Theo một nghiên cứu của iSEE vào năm 2011, phần lớn người được hỏi ủng hộ việc người đồng giới được kết hôn.

Tuy nhiên, thuận lợi như vậy không có nghĩa là người nữ đồng tính không bị kỳ thị. Chẳng hạn như Hải Yến, cô đã phải chuyển vào Sài Gòn sinh sống vì cho rằng ở quê nhà của cô, Hải Dương, cũng như các tỉnh miền bắc vẫn còn nặng tư tưởng phân biệt. Dù vào tới tận Sài Gòn, mỗi khi Hải Yến cùng bạn gái hẹn hò, họ vẫn bắt gặp được những ánh nhìn không mấy thân thiện.

Những năm gần đây, chính phủ Việt Nam đã có nhiều bước cải tiến trong việc công nhận các mối quan hệ đồng tính. Theo đó, luật Việt Nam không cấm các cặp đồng tính sinh sống với nhau. Tuy nhiên, theo Yến nói, để người đồng tính có những quyền cơ bản như được kết hôn với người họ yêu thương, quá trình này sẽ còn phải mất tới 15-20 năm nữa.

Tạp chí phụ nữ tuần này xin tạm dừng tại đây. Mọi liên lạc về bài vở, chủ đề dành cho trang tạp chí phụ nữ, xin quý thính giả email về theo địa chỉ phamn@rfa.org hoặc trang Facebook của Hải Ninh tại www.facebook.com/haininhrfa. Hải Ninh xin chào tạm biệt và hẹn gặp lại quý vị tuần sau.

Hải Ninh,
phóng viên RFA
Theo RFA
xxxxxxxxxxxx

Những bài hát Giáng sinh chưa bao giờ cũ

Kể từ sau khi bài Silent Night ra đời (1818), bài hát được ghi nhận là tác phẩm lâu đời nhất viết cho lễ Giáng sinh, thì đến nay đã có vô số những bài hát được sáng tác dành cho dịp lễ cuối năm này. Mỗi dịp Giáng sinh về, con người ở khắp nơi trên thế giới lại có dịp ngẫu hứng thêm biết bao những giai điệu mới. Thế nhưng lạ thay, vẫn có những bài hát đặc biệt luôn luôn vang lên, lặp lại nhiều lần mà không thấy chán trong trái tim mỗi người. Những bài hát xa xưa mà không bao giờ cũ.

Có những người đã đi qua hàng chục mùa Giáng sinh, nhưng mỗi năm, khi bài Jingle Bells cất lên, mọi thứ trong đời như được nhấn phím f5 trên máy tính, lại tươi mới và xao xuyến như thuở ban đầu. Nhà phê bình âm nhạc Rachel Pomerance Berl, khi viết trên tờ Huffington Post đã đặt ra câu đố rằng “những bài hát nào có sức mạnh hơn cả những bài hát?”, câu trả lời nhanh, đó là nhạc Giáng Sinh. Đôi khi người ta không còn lắng nghe âm nhạc trong mùa Giáng Sinh bằng sự thưởng thức thông thường, không còn phân tích về logic đời sống của bài hát đó nữa, mà chỉ còn bí mật tìm những người đồng điệu với mình trong một khoảnh khắc. Âm nhạc như một thông báo về những ngày rất quen mà trái tim cần đập chậm lại và thêm những nụ cười. Sức quyến rũ kỳ lạ của nhạc Giáng sinh là vậy.

Trong lời giới thiệu mở đầu cho chương trình nhạc Giáng sinh năm ngoái, Jonathan Henley, người cầm trịch của đài phát thanh Road Signs (Mỹ) với giờ âm nhạc có tên WEND trên băng tần 106.5 FM đã nói rằng “chào mừng con người đang bước vào khoảng thời gian của lý lẽ không tồn tại”. Lúc nay, chúng ta chỉ cần lắng nghe âm nhạc như để tự nhắc mình là ai, ý nghĩa của cuộc sống này là gì. Nhiều cuộc điện thoại sau lời giới thiệu đó gọi vào, gửi tặng nhạc đến người thân, tiết lộ cho biết rằng ngoài những người Công Giáo, còn có người Do Thái hay Phật Giáo… Đỉnh điểm của Giáng Sinh là nơi tập hợp mọi niềm tin tinh thần, là lòng nhân ái và chia sẻ, nên con người không biên giới đã cùng gặp nhau nơi đó.

Sẽ chẳng còn ai quan tâm đến việc bài Jingle Bells chưa bao giờ thật sự là một bài nhạc dành cho Giáng sinh cả. Thực tế là bài hát này được nhạc sĩ James Lord Pierpont ở Mấchusetts viết cho dịp lễ Tạ Ơn. Và cũng không ai quan tâm rằng bài Rudolph The Red-Nosed Reindeer (ở Việt Nam vẫn hay dịch là Ông Rudolph mũi đỏ) lại là một bài Giáng Sinh được viết nên bởi một nhạc sĩ Do Thái Giáo, tên là Johnny Marks. Giáng sinh làm nên niềm vui của những người có đạo, nhưng âm nhạc thì nối dài vòng tay làm nên một mùa Giáng sinh an lành cho cả thế giới. Âm nhạc phá bỏ mọi ranh giới tín ngưỡng, gợi lại những giấc mơ đẹp và sẽ không bao giờ cũ trong trái tim con người.

Khác với những thể loại âm nhạc khác, nhạc Giáng sinh có giá trị như một bước nhảy alpha, vượt thời gian trong khoa học vũ trụ. Con người có thể đột ngột chuyển vùng tồn tại của mình, quay trở lại những kỷ niệm vui buồn trong đời mình đã qua khi nghe thấy những giai điệu này. Không có một liều thuốc estacy nào đủ mạnh để tạo được những cảm giác khi ngày cuối năm đến, tiếng chuông nhà thờ và âm nhạc vang lên: con người trở nên mộng mơ hơn trong thực tại, và thanh bình ập đến trong trái tim mình.

Nhạc Giáng sinh gần với người Việt hơn, kể từ khi có một trào lưu Việt hoá dòng nhạc này. Sớm nhất, được biết là hai ca khúc Hang Bê-Lem của nhạc sư Hải Linh và Cao Cung Lên của linh mục Hoài Đức. Cả hai bài này đều được ghi nhận cùng xuất hiện vào năm 1945. Đó cũng là giai đoạn của tân nhạc tiền nội chiến Việt Nam phát triển mạnh mẽ nhất. Trước đó, các bài hát Giáng Sinh phần lớn đều được hát bằng tiếng Latin hay tiếng Pháp nên ít người hát được. Vì vậy việc viết và dịch lời Việt bùng nổ. Đến thập niên 60-70 thì những bài tình ca Việt nhân dịp Giáng Sinh đã xuất hiện rất nhiều. Người ta bắt đầu ngâm nga những bài nhạc Việt có hình ảnh Giáng Sinh, xao xuyến đem vào ký ức thế hệ mình. Trong đó phải kể đến Bài Thánh Ca Buồn của Nguyễn Vũ, Hai Mùa Noel của Đài Phương Trang, Con Quỳ Lạy Chúa Trên Trời của Phạm Duy… So với nhiều nước ở Đông Nam Á, Việt Nam là một quốc gia hết sức giàu có giai điệu và niềm vui trong mùa Giáng Sinh. Thật thú vị khi nhiều nơi đang hát vang lời ca tràn đầy tuyết lạnh, nhưng thực tế thì người ta có thể toát mồ hôi với ngày nhiệt đới.

Trong khi những bài hát mới về Giáng Sinh có thể bị lãng quên nhanh, thì ngược lại những bài hát truyền thống thì luôn được đợi chờ trong trí nhớ. George Michael, một trong những ca sĩ thời hiện đại, hiếm hoi được ghi nhớ với bài Last Christmas trong danh sách những bài hát cùng vang lên trong mùa Giáng Sinh, đã tóm tắt “những bài hát vui tươi nhưng thầm lặng nhắc về hạnh phúc đã mất. Và ngay khi bạn từng khổ đau trong quá khứ, thì giờ đây nhớ lại, đó cũng là một cảm giác hạnh phúc của đời người, mà hạnh phúc thì không bao giờ cũ”.

Nhạc sĩ Tuấn Khanh
Theo blog Nhạc sĩ Tuấn Khanh

Tranh giành quyền lực, trăm dâu đổ xuống đầu tằm

Chính trường Việt Nam ngày trở nên khốc liệt khi sát đến ngày thành lập lực lượng quân đội Việt Nam. Ông Tổng Bí Thư Nguyễn Phú Trọng trong vai trò quân uỷ trung ương đã có một bài phát biểu nhấn mạnh việc quân đội phải do Đảng tức cá nhân ông kiểm soát. Trong bài phát biểu của mình ông có chút chia sẻ quyền lực với vai trò chủ tịch nước của ông Trương Tấn Sang.

Cùng ngày hôm đó, ông Trương Tấn Sang phong hàm thượng tướng cho 3 trong 4 tướng chuyên trách việc vai trò lãnh đạo của Đảng trong quân đội.

Cũng trong bài phát biểu của mình, ông Nguyễn Phú Trọng lại một lần nữa đem thế lực thù địch chống phá chế độ ra làm biện minh cho việc Đảng vì sao phải chỉ huy chắc được quân đội. Một cách biện minh cũ mèm hết từ năm này sang năm khác.

Hành động và phát ngôn của ông Tổng Bí Thư và Chủ Tịch Nước nổi bật trong ngày 19/12/2014 đã khiến vai trò của Chính phủ do ông Nguyễn Tấn Dũng bị lu mờ. Cảm giác như ông Dũng không được chia sẻ quyền lực điều hành quân đội.

Từ Thái Lan trở về, ngay hôm sau tức ngày 20/12/2014 ông Nguyễn Tấn Dũng chủ trì tổng kết kết quả năm 2014 của Bộ Công An. Cũng trong một chiêu bài tương tự như ông Nguyễn Phú Trọng, ông Dũng mang hình ảnh các "tổ chức chính trị đối lập trong nước" để che đậy sự kiểm soát Bộ Công An của mình.


Trở lại về những cái gọi là Thế Lực Thù Địch (TLTD) và Tổ Chức Chính Trị Đối Lập (TCCTĐL) mà các lãnh đạo hàng đầu vẫn chăm chăm đối phó là những tổ chức thế nào, liệu các tổ chức này có nguy hiểm, ghê gớm đến mức độ như các vị lãnh đạo nói hay không?

Chúng ta thử nhìn xem một tổ chức được Bộ Công An phá cách đây vài năm, một tổ chức mà báo chí vẽ ra thật ghê gớm và đáng sợ. Tổ chức đó gồm những ai. Đó là Lê Công Định, Trần Huỳnh Duy Thức, Lê Thăng Long, Nguyễn Tiến Trung. Không cần phải đến tận nhà, gặp tận mặt những con người "ghê gớm tưởng như có lực lật trời, nghiêng đất"' này. Chỉ cần chúng ta theo dõi họ trên Facebook hay Internet thì thấy ngay những thư sinh trói gà không chặt. Tìm mỏi mắt không thấy những "âm mưu toan tính" nào trong những dòng trạng thái hay bài viết của họ. Cùng lắm chỉ dăm ba câu bóng gió hoặc vài lời chỉ trích ngắn ngủi.

Những con người ấy chúng ta có thể cảm nhận bằng mắt, bằng tai luôn để xem họ "nguy hại" thế nào cho an ninh đất nước.

Một tổ chức nữa cũng được Bộ Công An phối hợp với các bộ khác bắt gọn, đó là Hội Đồng Công Án Bia Sơn ở Phú Yên chỉ rặt mấy ông già, đang xây dựng khu sinh thái trên núi, có chút thuốc nổ để phá đá. Thứ thuốc nổ có thể thấy bất cứ nơi nào tại Việt Nam gần những mỏ đá hay những nơi cần phá đá. Thế mà mấy ông già đó được vẽ thành một tổ chức đang xây dựng căn cứ quân sự nhằm dùng vũ lực chiếm chính quyền. Chuyện quá hoang đường nhưng báo chí Việt Nam vẫn vẽ được cho khối người tin.

Rồi một đám đủ loại người tự phát biểu tình chống Trung Quốc, ngay đến cả cái lý do cao cả là chống ngoại xâm, chỉ biểu tình chứ không phải làm gì khác. Kéo dài mãi cũng chỉ loanh quanh vài trăm người. Bị bắt bớ, đánh đập vài lần là tan cuộc.

Thử nhìn xem Diễn Đàn Xã Hội Dân Sự, Hội Nhà Báo Độc Lập, Con Đường Việt Nam....liệu làm được cái gì để lật đổ chế độ này. Dăm ba bài viết trên mạng bị ngăn tường lửa hay ddos là liêu xiêu. Vài cái bản kiến nghị thu thập chữ ký, giơ ảnh ngồi trong nhà phản đối rồi đưa lên mạng thì bao giờ lông chân chế độ này rụng. Đây không phải là hạ thấp các tổ chức này, nhưng phải khẳng định cách đấu tranh ôn hoà, mục tiêu cải cách, cải thiện chế độ với phương pháp hoà bình, dùng ngôn luận của họ được đăng tải trên vài trang mạng thì làm sao có thể biến thành một Thế Lực Thù Địch hay Tổ Chức Chính Trị Đối Lập để tiếm quyền thay đổi chế độ. Liệu sự tuyên truyền của những tổ chức này đến bao giờ lan toả được trong dân chúng, thúc đẩy dân chúng hành động.

Trong khi dân chúng thì đi hôi bia ở một xe tai nạn, mà chả cần ai kêu gọi.

Trong khi chỉ cần một cửa hàng bán đồ ăn miễn phí ngay lập tức cuốn hút hàng nghìn bạn trẻ đạp lên nhau để chen vào bốc thức ăn, một ngôi sao ca nhạc thốt một lời có hàng nghìn chia sẻ, mấy chục nghìn người like hưởng ứng. Chưa kể một đại gia hứng lên tuyên bố miễn phí vé khu du lịch là cả chục ngàn người chen nhau tắc đường để được đến vui chơi.

Chỉ cần một cô gái cởi áo ngực đưa hình ảnh lên mạng là thu hút gấp vài trăm đến vài nghìn lần những lời kêu gọi cải cách này nọ của các tổ chức xã hội tự phát đưa ra. Chả cần đến bộ máy tuyên truyền 700 tờ báo, mấy chục ngàn tuyên truyền viên, dư luận viên, cộng tác dư luận viên, mặt trận, tổ dân phố, hội phụ nữ, cựu chiến binh...ra tay.

Nhìn thực sự thì các Tổ Chức Chính Trị Đối Lập, Thế Lực Thù Địch mà các ông lãnh đạo vẽ không ghê gớm như thế, cũng chả thù hận chồng chất nào để biến đất nước này thành đám nồi da xáo thịt. Với mục đích muốn dùng tiếng nói để cải thiện cách cư xử bất công, băng hoại đạo đức, tham nhũng, nêu cao tinh thần trách nhiệm với dân tộc và lòng yêu nước qua những biện pháp ôn hoà dùng ngôn luận. Các tổ chức mà chúng ta đang thấy không bao giờ phải gọi là Thế Lực Thù Địch, Tổ Chức Chính Trị Đối Lập về bản chất mục đích cũng như hành động lẫn thực lực của họ.

Gọi như thế là vu cáo, là xuyên tạc, là lừa bịp.

Gọi như thế là giống bọn thầy mo bịa ra ma xó, bọn thầy cúng bịa ra vong về, bọn thầy pháp bịa ra quỷ hòng để reo rắc sợ hãi, qua đó chế ngự tính phản kháng khoa học của con người. Bọn buôn thần bán thánh này tự cho mình là được trời đất ban cho quyền giúp dân đối phó với ma quỷ, rồi nhờ sự sợ hãi của nhân dân mà chúng bắt cung phụng, lễ nạp, dâng hiện vật. Chưa đủ chúng còn tạo ra những tay chân để phục vụ mưu đồ của chúng bằng thủ đoạn tuyên truyền ma quỷ, hay quy ai là ma quỷ dùng vũ lực trừng phạt.

Vấn đề là ở nước ta bọn thầy mo, thầy pháp, thầy cúng quá nhiều. Cho nên càng ngày càng phải vẽ ra thêm những ma quỷ, vong hồn. Càng ngày càng phải tạo thêm nhiều tay sai để tranh giành, đề phòng nhau. Liên miên bao nhiêu năm từ lúc sơ khai đến thời đại thông tin hiện đại hoá mà ma, quỷ vẫn hiện hình khắp nơi, lễ bái, cầu cúng làn tràn khắp nơi, quanh năm suốt tháng.

Chúng ta thử nhìn có bao nhiêu lực lượng bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ này. Ai đếm nhanh tổng số các cục an ninh trong bộ Công An, các ban tuyên huấn, vụ tuyên giáo, tổng cục trong quân đội, cục, vụ, phòng, ban trong Đảng....? Hằng hà đa số công khai và cả không công khai các cơ quan, tổ chức trang bị vũ khí, thiết bị hiện đại, ngân sách và nhân lực dồi dào để làm việc đó.

Khi mà lính lác đông, vũ khí dư thừa mà không có địch, sẽ e ngại dẫn biến. Thế là vẽ ra các thế lực thù địch, biến mấy thằng thư sinh trói gà không chặt, mấy con đàn bà một nách hai ba đứa con, mấy ông già sắp chết lụ khụ thành thế lực thù địch, thành tổ chức chính trị đối lập....để vừa hợp thức hoá chuyện xây dựng lực lượng bảo vệ, vừa cho các lực lượng này có việc để làm.

Đến lúc sắp đại hội bầu bán, thanh trừng nhau thì ông nào ông nấy dùng chiêu bài TLTD cả TCCTĐL để nắm quyền điều khiển các tổ chức vũ trang, gây sức ép cho nhau. Thế mới có chuyện Cảnh sát cơ động đi bắt ngân hàng, an ninh đi bắt vũ trường, khách sạn. Bọn băng nhóm hình sự dưới mác công ty lại do an ninh kinh tế bắt chứ chẳng phải cảnh sát kinh tế hay hình sự. Đấy là thanh trừng tay chân của nhau, tiện quản lý lực lượng thì sai lực lượng đó đi.

Lúc ngang cơ tranh nhau kiểm soát đi bắt người đã đành, lúc thế yếu hơn, cũng quay ra đi bắt người để lập công. Thế là mạnh thì cũng bắt người, yếu cũng đi bắt người. Không có người bắt thì vẽ ra mà bắt.

Vì vậy mới có Thế Lực Thù Địch, Tổ Chức Chính Trị Đối Lập Chống Đối. Mới có vô số tổng cục, cục, vụ, ban, ngành...vũ trang, thiết bị.

Trăm dâu lại đổ xuống đầu tằm.

Đm nguy hiểm chống phá như thằng Người Buôn Gió cũng đéo chống nổi bao lâu nữa, không cần xử lý thì dăm ba tháng nữa cũng phải đi quyét tuyết, rửa bát dành tiền để về có chút vốn làm ăn. Lực đâu ra mà chống nổi mãi. Ai mà bỏ tiền nuôi cho nó mãi để hàng ngày căng đầu viết bài chống phá .

Người Buôn Gió
Theo FB Người Buôn Gió

Cha mẹ tử tù Nguyễn Văn Chưởng: Xin đừng giết, con tôi bị oan

Nếu có ai hỏi những nhà tuyên huấn, những thầy cô giáo dạy chính trị ở Việt Nam câu hỏi: Con người là gì? Thì thay việc định nghĩa con người là gì, lập tức sẽ nhận được một câu trả lời dứt khoát: "Trong chế độ XHCN ưu việt, con người là vốn quý".

Nhưng, con người có là vốn quý thật không thì thực tế lại khác. Những ví dụ về giá trị của con người Việt Nam ra sao, con người được tôn trọng như thế nào... thì chắc thực tế đã chứng minh một điều ngược lại: Con người rất rẻ rúng và do vậy, quyền con người chẳng mấy ý nghĩa, thậm chí nhiều khi chỉ là sự hài hước.

Ở Việt Nam, nơi mà được coi là hòa bình, ổn định và người ta đang tự hào là thuộc "Top 20 nơi đáng sống nhất trên thế giới", hoặc là người Việt "hạnh phúc thứ nhì thế giới" còn bà Doan, Phó Chủ tịch nước không hề áy náy khi tuyên bố có "nền dân chủ gấp vạn lần dân chủ tư sản" thì những thông tin sau đây có ý nghĩa gì?

- "Theo báo cáo của Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia, năm 2013 xảy ra 29.385 vụ tai nạn giao thông, làm chết 9.369 người, bị thương 29.500 người. So với cùng kỳ năm 2012 giảm 1.610 vụ, giảm 55 người chết và giảm 3.045 người bị thương". Như vậy, dù con số đã giảm thì năm 2013 vẫn có gần 39 nghìn người thương vong do tai nạn giao thông

Như vậy, xét về số lượng người thương vong, con số này cao hơn bất cứ cuộc chiến hiện đại nào gần đây. Nó cứ đều đều như vắt chanh diễn ra trên đất nước này.

- Tại TP.HCM, nạn cướp giật không phải là một hiện tượng mà trở thành một vấn nạn của đô thị. Bọn cướp giật tại TP.HCM không chỉ táo tợn mà còn rất liều lĩnh, khi thấy người dân sơ hở là liều mình ra tay. Tính chất côn đồ của những tên cướp giật tăng lên từng ngày, khiến cho nhiều người dân luôn phập phồng lo sợ mỗi khi đi ra đường".

- Thử đánh lên mạng Google một câu tiếng Việt "Chết trong đồn công an", chưa đầy nửa giây sau, chúng ta được 606.000 kết quả về những vụ việc công dân đến đồn Công an để "tự tử" để chết... mà hình như lịch sử mới có một vụ công an tra tấn, dùng nhục hình với công dân dẫn đến cái chết được đưa ra xét xử. Hài hước thay, ở vụ án đó thì luật sư bảo vệ nạn nhân đã bị cả ba bên "tam quyền nhất... lãnh đạo" đồng thanh có công văn yêu cầu không cho làm luật sư nữa.

Cũng trên các phương tiện thông tin đại chúng, gần đây, người ta thấy các quan chức Cộng sản cỡ lớn, chuyên phát biểu những lời đạo đức, tư cách, trí tuệ và hào sảng đang dần dần "lộ sáng" những tài sản khổng lồ mà nếu hỏi 100 người dân thì 101 người sẽ khẳng định đó là tài sản do ăn cắp và tham nhũng mà có. Thế nhưng hệ thống pháp luật bó tay trước những con người này, dù họ bằng xương, bằng thịt trên đất nước luôn hô hào "bình đẳng trước pháp luật" này. Thay vì pháp luật ra tay, họ được một cái gọi là Ban Kiểm tra Trung ương Đảng "xử lý đề nghị cảnh cáo" và... chấm hết. Hẳn nhiên là nó khác với vụ án giật hai chiếc mũ, 4 học sinh bị án tù.

Chỉ cần những thông tin trên, thế giới này chắc rất dễ hiểu con người nào ở Việt Nam là vốn quý, còn những con người nào ở Việt Nam là vốn nhưng không quý.

Đến những vụ án oan

Gần đây, báo chí Việt Nam được cơ hội để nói đến những vụ án oan, mà nạn nhân của nó đối diện với tù tội đã đành, thậm chí bị tước đoạt mạng sống chính bởi hệ thống pháp luật "Vì nhân dân'.

Những vụ án kinh hoàng như Trần Thanh Chấn - ơn đảng, ơn chính phủ, mới ngồi tù có... chục năm - cho đến khi thủ phạm tự thú, thì người ta mới biết rằng hệ thống Công an tài giỏi nhất thế giới đã dùng nhục hình, tra tấn nhằm đẩy người dân đến chỗ chết.

Sau vụ đó, nhiều vụ án khác liên tiếp được công luận nêu lên, đơn kêu oan bay khắp tứ phương thiên hạ, tiếng kêu oan dậy đất.

Điển hình gần đây là vụ án Hồ Duy Hải đã phải đình chỉ việc giết chết ngày 4/12 vừa qua trước áp lực của dư luận.

Dư luận chưa dứt bởi mới chỉ là một sự tạm hoãn đối với Hồ Duy Hải ở miền Nam, thì lại chấn động với vụ án Nguyễn Văn Chưởng sắp được thi hành án tử hình.

Cha mẹ tử tội Nguyễn Văn Chưởng: Xin đừng giết con tôi

Có thể người đi đường sẽ không chú ý lắm đến những dòng người dân oan ngày ngày đang lũ lượt kéo nhau về Hà Nội, nhưng thời gian gần đây, những người dân đi qua khu vực tượng đài Lý Thái Tổ sẽ không thể không nhìn hai người đang ngồi bệt bên vệ đường với tấm bảng trong tay: "Xin hãy cứu lấy Nguyễn Văn Chưởng sắp bị chết oan". Họ là ai?


Tìm những thông tin trên mạng với cái tên Nguyễn Văn Chưởng, chúng ta sẽ thấy một vụ kỳ án đã xảy ra. Tiếng kêu oán thán, than khóc của người thân, những thủ đoạn tàn bạo và khốn nạn để đẩy người vào chỗ chết qua lời kể của nạn nhân... đã được nêu lên đầy đủ và rành mạch. Vậy nhưng, cơ quan công quyền, nơi sinh ra để phục vụ người dân như không hề biết. Tính mạng của tử tội Nguyễn Văn Chưởng đang được tính từng ngày.

Nguyễn Văn Chưởng, tử tội đang chờ ngày thi hành án trong nhà giam. Còn bên ngoài, bố và mẹ nạn nhân đã chạy khắp nơi từ cao đến thấp để kêu oan cho con mình. Nhưng, hệ thống luật pháp và quan chức này như không có tai và không có tim, nên tính mạng con ông chỉ còn được tính từng ngày.

Chúng tôi tìm gặp bố mẹ tử tội Nguyễn Văn Chưởng tại một vườn hoa Hà Nội, hai ông bà thẫn thờ dắt nhau đi vô định từ phòng tiếp dân Trung ương đảng và nhà nước đến bờ hồ Hoàn Kiếm, tay giơ cao tấm bản cầu cứu mà chẳng biết tin vào ai hay hy vọng vào điều gì.

Gặp chúng tôi, ông Nguyễn Trường Chinh và bà Nguyễn Thị Bích cho chúng tôi biết:

Hai ông bà là cựu chiến binh, công nhân quốc phòng, quê ông ở Quỳnh Lưu, Nghệ An xây dựng cùng bà ở Kim Thành, Hải Dương.

Tai họa giáng xuống đầu con ông với một vụ án gắn với những cái tên mà nghe qua, những người lương thiện đã giật mình thon thót: Đỗ Hữu Ka, Thiếu tướng Giám đốc CA Hải Phòng, và tù nhân Đại tá Dương Tự Trọng, từng là Phó Giám đốc CA Hải Phòng.


Sở dĩ người ta giật mình, vì chẳng ai lạ lắm Đỗ Hữu Ka qua những vụ án là những "trận đánh đẹp" mà người dân lương thiện như Đoàn Văn Vươn đang ngồi trong nhà giam nhờ ơn mưa móc của ông ta.

Ông Nguyễn Trường Chinh cho biết: Vụ án mà con ông bị hàm oan, xẩy ra vào tối 14/7/2007 tại Đình Vũ, Hải Phòng. Cùng thời điểm đó, con ông đang ở Kim Thành, Hải Dương. Nhưng, tối 2/8/2007, công an với lý do kiểm tra hộ khẩu đã bắt con ông về đồn và nó được nhận cái tội giết người.

Cũng qua công an, thì con ông, vốn là một thanh niên ngoan ngoãn chăm chỉ, được phong cho là nghiện hút lêu lổng và đưa ra tòa truy tố rồi kết án tử hình vì tội giết người cướp của.

Điều trớ trêu là nhiều nhân chứng khẳng định Nguyễn Văn Chưởng đã có mặt tại xã Bình Dân, Kim Thành, Hải Dương ngay tối hôm xảy ra vụ án mạng.

Ông khẳng định với chúng tôi rằng: Bản án đã căn cứ trên hồ sơ ngụy tạo của Công an. Đại tá Dương Tự Trọng đã hãm hại con ông bằng hồ sơ giả. Đặc biệt là con ông đã bị dùng nhục hình đến tàn bạo để buộc nhận tội và lập hồ sơ giết người cướp của. Những thủ đoạn tra tấn, những vết tích trên người nạn nhân đã không được cái gọi là "tòa án" xem xét. Trước tòa, những yêu cầu của bị cáo, những tố cáo của nạn nhân đã không được tòa đếm xỉa đến. Những nhân chứng nhằm chứng minh sự vô tội của con ông đã không được tòa chấp nhận mời. Hồ sơ về việc dùng nhục hình và tra tấn cũng như những dấu vết trên cơ thể đã không được tòa cho phép mở ra xem xét.

Thậm chí là biên bản do chính Giám thị trại lập khi Nguyễn Văn Chưởng có nguy cơ mất mạng sau khi bị tra tấn cũng không được tòa lưu ý.

Nói chung, theo trình bày của ông, vụ án đã được dàn dựng cố tình đẩy con ông vào chỗ chết.

Không còn cách nào khác, con ông đã phải dùng sợi vải và dùng tăm để thêu lên quần áo những lời kêu oan thống thiết. Nhưng, Nguyễn Văn Chưởng - tử tội đang kêu oan - đã nhất định không viết thư xin tha tội hoặc giảm tội cho mình bởi đơn giản là "Không có tội thì không thể xin tha".

Quá trình kêu oan cho con ông đã kéo dài 7 năm nay, nhưng càng ngày càng mất hy vọng. Các cấp, các ngành từ cao nhất của Quốc hội, Nhà nước, Đảng... đã đùn đẩy quả bóng về chân người khác, mặc cho một mạng người sẵn sàng bị tước đoạt.

Hài hước nhất, là khi ông đang khiếu nại Công an Hải Phòng đã dựng vụ án làm oan con ông thì các cơ quan công quyền Việt Nam lại đẩy ông về cho Công an Hải Phòng giải quyết.

Nghe câu chuyện của ông, những quãng đường kêu oan và tình tiết vụ án. Không ai không khỏi ngậm ngùi và đau đớn để bật lên câu hỏi: Vì đâu, mà con người sẵn sàng vô cảm, tước đoạt mạng sống đồng loại một cách nhẫn tâm đến vậy? Vì sao mạng sống công dân không lấy gì để có thể đảm bảo trước nền "pháp luật XHCN" hiện nay.

Riêng tôi, qua những câu chuyện này, tôi không tin vào các câu chuyện hồn ma báo oán vẫn thường có trong dân gian. Bởi, nếu hồm ma có thể báo oán, thì tôi tin những kẻ cố tình đẩy người khác vào chỗ chết sẽ không bao giờ có cơ hội tồn tại nhởn nhơ như ngày nay.

Xem video phỏng vấn cha mẹ tử tù Nguyễn Văn Chưởng tại đây:


Hà Nội, ngày 20/12/2014

JB Nguyễn Hữu Vinh
Theo blog RFA

Tọa kháng đòi Công lý cho Nguyễn Văn Chưởng

Hôm nay ngày 21/12/2014 là ngày thứ 5 ông bà Nguyễn Trường Chinh ngồi tọa kháng đòi Công lý cho con là Nguyễn Văn Chưởng người chỉ còn vài ngày nữa sẽ bị TỬ HÌNH trong vụ án có quá nhiều oan sai


1. Thời gian xẩy ra án mạng viên thiến tá công an Nguyễn Văn Sinh ở Đình Vũ, Hải Phòng, thì Chưởng đang có mặt ở nhà Kim Thành, Hải Dương và đi chơi thăm hàng xóm cách hiện trường gần 40km có rất nhiều nhân chứng xác nhận điều này.

2 . Bằng chứng chứng minh Chưởng giết người không có, tòa chỉ dựa vào bản cung Chưởng khai nhận giết người có chữ ký EC "Ép Cung"

3. Bản kết luận điều tra và Bản giám định tử thi của nạn nhân có nhiều điểm mâu thuẫn. "Bản kết luận điều tra gi Chưởng, Trung và Hoàng dùng 2 con dao và một thanh đoản kiếm chém chết ông Sinh, nhưng bản Giám định pháp y của ông Sinh có đoạn ghi thương tích do vật Tày gây nên".

4. Cả hai phiên tòa sơ thẩm và phúc thẩm Chưởng đều kêu oan, Chưởng tố cáo cơ quan cảnh sát điều tra Tra tấn, ép cung rất dã man tàn bạo khiến anh không thể chịu đựng được đành phải khai theo chỉ dẫn của công an còn anh không thực hiện hành vi Giết Người.

5. Bản cáo trạng cơ quan công an, viện kiểm sát và tòa án cố tình viết sai lý lịch của Chưởng. Chưởng đang có công an việc làm ổn định, không nghiện ma túy nhưng Bản cáo trạng ghi Chưởng lêu lổng không công an việc làm và nghiện ma túy nên lập kế hoạch rủ bạn đi GIẾT NGƯỜI CƯỚP CỦA.

6. Các nhân chứng xác nhận Chưởng ngoại phạm đều không được cho vào tòa đối chất, đặc biệt có 2 nhân chứng là Nguyễn Trọng Đoàn và anh Tuất đã bị cơ quan csđt tra tấn, ép cung bắt khai sai sự thật theo ý của họ. Cả 2 nhân chứng này vẫn tiếp tục lên tiếng bảo vệ sự thật và khẳng định là Ngày giờ xẩy ra án mạng ở Đình Vũ, Hải Phòng thì Chưởng có mặt ở Kim Thành, Hải Dương.

Trước bản án tử hình có quá nhiều oan sai sẽ được thi hành án vào cuối tháng 12/2014 theo thông báo của tòa án và viện kiểm sát tp Hải Phòng bố mẹ của Nguyễn Văn Chưởng đã dòng dã kêu oan cho con xuốt 8 năm, đã nộp đơn đến tất cả các cơ quan có thẩm quyền theo quy định của pháp luật YÊU CẦU XÉT XỬ LẠI VỤ ÁN kể cả ông Chinh đã phải cắn tay lấy máu viết thư kêu oan gửi chủ tịch nước Trương Tấn Sang nhưng đều bị họ làm ngơ. Ông bà đành ra chân tượng đài Lý Thái Tổ giữa trung tâm thủ đô Hà Nội ngồi tọa kháng kêu oan cho con, trước sự kiên trì đi đòi công lý cho con của ông bà, hôm nay đã có nhiều người dân các nơi cùng đến ngồi tọa kháng hiệp thông với ông bà.

Khi chúng tôi ngồi tọa kháng trong ông hòa thì lực lượng công an, dân phòng, mật vụ dùng loa ra rả yêu cầu chúng tôi dải tán và họ đã ra lệnh cho nhau vào cướp những tờ biểu ngữ kêu oan và bắt cưỡng chế ép chúng tôi giải tán với lý do "Đây là khu vực bảo vệ". Chúng tôi đã hỏi lại họ những câu rất nhẹ nhàng:

- Các anh chắc hẳn cũng có con? nếu con của các anh sắp bị tử hình oan như con của bác này thì các anh có đi kêu oan cho con của mình như bác ấy không? hay là các anh làm ngơ để mặc con mình bị giết? Các anh bảo vệ chính quyền này, các anh bảo vệ đất nước này thì trước hết các anh phải biết bảo vệ một mạng người sắp bị tử hình oan? Bác ấy đấu tranh YÊU CẦU XÉT XỬ LẠI VỤ ÁN TỬ HÌNH CỦA CON BÁC ẤY, các anh xem chính quyền này đã làm đúng trách nhiệm của họ chưa khi mà không dám điều tra xét xử lại một vụ án tử hình có quá nhiều tình tiết oan sai, các anh lên mạng internet mà đọc có rất nhiều trang báo đưa tin rất cụ thể về vụ án oan sai này.

Sau khi nghe những câu hỏi như vậy các anh công an, dân phòng và an ninh mật vụ từ từ bỏ đi.

Có những niềm vui nho nhỏ khi có nhiều người lúc đầu do hiếu kỳ vào xem rồi họ hỏi chúng tôi lý do ngồi tọa kháng, sau khi biết chuyện họ đã tỏ ra rất giận dữ vì tại sao thời gian gần đây lại có quá nhiều những vụ án oan sai? có một bạn nam sinh viên trường đại học mỏ địa chất còn nói với giọng dưng dưng ngấn lệ " Tại sao chính quyền họ lại sợ không dám lập ra một đội để đi điều tra xét xử lại vụ án này? họ sợ cái gì ? và em đã ngồi vào cùng với chúng tôi.

Tôi hy vọng với sự quan tâm của nhiều người YÊU CÔNG LÝ VÀ SỰ THẬT lên tiếng YÊU CẦU ĐIỀU TRA XÉT XỬ LẠI VỤ ÁN TỬ HÌNH NGUYỄN VĂN CHƯỞNG thì chính quyền Việt Nam sẽ phải thực hiện.

Cần lắm những tấm lòng và sự lên tiếng của mọi người và Công lý phải được thực thi trên quê hương Việt Nam

Trần Thị Nga.
Tác giả gửi trực tiếp đến VA News

Báo Cáo 2014 của Freedom House về Tình hình Nhân Quyền Việt Nam

Quốc gia: Việt Nam
Dân số: 89.7 triệu người
Mức xâm nhập của Internet: 44%
Mạng thông tin xã hội và ICT (kỹ thuật thông tin truyền thông) bị chặn: Không
Nội dung chính trị và xã hội bị chặn: Có
Người sử dụng ICT và Bloggers bị bắt giam: Có
Tình trạng tự do báo chí 2014: Không tự do

Tình trạng tự do Internet:
+ Năm 2013: Không tự do;
+ Năm 2014: Không tự do
Mức khó khăn khi truy cập (0 – 25): 2013 – 14; 2014 – 14
Thông tin bị hạn chế (0 – 35): 2013 – 28; 2014 – 28
Các vi phạm về Quyền lợi của Người sử dụng (0 – 40): 2013 – 33, 2014 – 34
TỔNG CỘNG (0 = tự do nhất, 100 = kém tự do nhất): 2013 – 75; 2014 - 76

Các diễn biến nổi bật: tháng Năm 2013 – tháng Năm 2014

• Với 31 bị bỏ tù, Việt Nam tiếp tục trở thành một trong những quốc gia giam cầm người sử dụng mạng khủng nhất thế giới trong năm 2014 (Hãy xem Các vi Phạm về Quyền Tự do của Người sử dụng).

• Điều 258 BLHS (lạm dụng quyền tự do để xâm hại lợi ích của nhà nước) được sử dụng thường xuyên hơn để bắt giữ blogger (Hãy xem Các vi Phạm về Quyền Tự do của Người sử dụng).

• Nghị định 174, có hiệu lực kể từ tháng Giêng 2014, có thể sử dụng để xử phạt những ý kiến bất đồng chính kiến với chính quyền được đăng trên các trang mạng xã hội với số tiền phạt lên đến $4,700usd (Hãy xem Các vi Phạm về Quyền Tự do của Người sử dụng).

• Các phần mềm độc hại phức tạp được sử dụng để nhắm vào các nhà hoạt động người Việt và những người ủng hộ họ trên khắp thế giới trùng hợp với việc các trang mạng bị chặn và các blogger bị bắt (Hãy xem Các vi Phạm về Quyền Tự do của Người sử dụng).

Nhấp vào ảnh dưới để xem phiên bản đầy đủ của bản đồ:
https://freedomhouse.org/sites/default/files/MapofFreedom2014.pdf

LỜI MỞ ĐẦU

Quyền tự do trên mạng Internet không có dấu hiệu tiến triển trong thời gian quy định trong bản báo cáo này, tuy rằng Việt Nam đã trở thành thành viên của Hội đồng Nhân Quyền LHQ vào tháng Mười Hai 2013. Đảng CS cầm quyền từ lâu đã lo sợ rằng mạng Internet và truyền thông xã hội có thể thử thách chế độ độc tài đảng trị của họ, nhưng cũng tỏ vẻ e ngại hơn với những chỉ trích trong thời gian qua của quốc tế đối với các chính sách an ninh mạng của họ; đặc biệt là qua mức độ giảm bớt quấy nhiễu thấy trong các năm từ 2004 đến 2006 khi quốc gia này tổ chức hội nghị thượng đỉnh về Hợp Tác Kinh Tế Châu-Á-Thái-Bình-Dương (APAC) và gia nhập Tổ chứng Thương Mại Thế Giới (WTO).

Sự giảm thiểu quấy nhiễu này đã không tìm thấy được trong hai năm vừa qua. Trong lúc họ vẫn tiếp tục đầu tư vào các kỹ thuật thông tin và truyền thông, chính quyền Việt Nam đã gia tăng bắt giam khiến con số cư dân mạng bị cầm tù tăng gấp đôi kể từ năm 2011 [1]. Cho đến năm 2014 thì Việt Nam đã giam giữ blogger nhiều hơn bất kỳ quốc gia nào trên thế giới, chỉ trừ Trung Quốc [2]. Một số người đã bị kết án tù hơn cả chục năm trong các tình trạng tồi tệ đến nỗi có ít nhất là hai người đã tuyệt thực để phản đối trong thời gian của bản báo cáo này. Khuôn khổ pháp lý dùng để hạn chế bất đồng chính kiến trên mạng cũng đã được xiết chặt lại. Nghị định áp buộc số 72 về quản lý Internet có hiệu lực từ tháng 9 năm 2013 không những đã tăng cường mức hạn chế nội dung có thể truy cập đối với cư dân mạng quốc nội mà còn đòi hỏi các công ty quốc tế cung cấp dịch vụ mạng phải thiết lập ít nhất một máy chủ ở quốc nội, chịu sự giám sát và phụ thuộc vào luật pháp địa phương. Nghị định này vài tháng sau đó được tiếp nối bởi Nghị định 174 cảnh báo chủ nhân của các ý kiến bất đồng chính kiến trên các mạng xã hội rằng họ có thể sẽ bị phạt khoản tiền $4,700usd.

Từ nhiều năm qua, các nhà tranh đấu người Việt đã trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công mạng rất phức tạp. Năm 2014, các nhà nghiên cứu đã khám phá ra một đội binh hacker thân chính quyền đã hoạt động từ 2009, chuyên nhắm vào ít nhất một tổ chức xã hội dân sự và một trang tin tức viết về Việt Nam. Đội binh hacker này cũng đã nhắm vào các blogger Việt ở hải ngoại. Phần mềm độc hại sử dụng trong các cuộc tấn công được gửi từ các máy chủ nằm ở khắp nơi trên thế giới, nó tân tiến đến mức có thể tránh bị phát hiện bởi các phần mềm thương mại chuyên dò tìm và tiêu diệt virus.

CÁC TRỞ NGẠI KHI TRUY CẬP

Mức thâm nhập của Internet tại Việt Nam trong 2013 là 44 phần trăm [3]. Việt Nam cũng được xếp hạng thứ 88 trong danh sách chỉ số phát triển công nghệ thông tin truyền thông toàn cầu, hơn hẳn các nước láng giềng trong vùng có tổng sản lượng (GDP) cao như Thái Lan, Indonesia, và Philippines [4].

Việt Nam không báo cáo số liệu người sử dụng máy tính, nhưng tỉ lệ biết chữ 93 phần trăm trong toàn dân đã giúp người lớn sẵn sàng sử dụng máy tính [5]. Ở các thành phố lớn, Internet đã lấn chiếm hẳn báo giấy như là nguồn thông tin phổ biến nhất [6]. Đường kết nối qua tín hiệu Wifi hoàn toàn miễn phí ở nhiều khu đô thị như sân bay, tiệm café, nhà hàng, khách sạn, và ở các điểm dành cho khách du lịch ở khắp nơi trong thành phố. Các tiệm Internet cafe, dù giá cả phải chăng cho hầu hết cư dân đô thị [7], chỉ có thể cung cấp dịch vụ mạng cho 36 phần trăm số người sử dụng mạng. Đa số gần 90 phần trăm cư dân mạng có thể truy cập mạng từ gia cư và nơi làm việc của họ, phỏng theo một kết quả nghiên cứu năm 2012 [8]. Trong khi việc truy cập mạng có phần hạn chế hơn cho 70 phần trăm số cư dân sông trong các vùng nông thôn, nơi các đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống hoặc ở vùng xa, các cộng đồng nghèo với hoàn cảnh khó khăn đặc biệt, kết quả nghiên cứu ghi nhận cho thấy đến 95% số cư dân tuổi từ 15 đến 24 trên toàn quốc có khả năng truy cập mạng. Trong một quốc gia mà 50% dân số có độ tuổi dưới 30, đây là một xu hướng đầy hứa hẹn [9]. Phí truy cập mạng mỗi tháng bắt đầu từ $12usd mỗi tháng [10].

Mức thâm nhập của thiết bị di động được được ước tính ở mức 131 phần trăm trong năm 2013, dựa vào số liệu của VNPT [11]. Năm 2012, có 56% trong số người sử dụng đã truy cập mạng Internet qua một thiết bị di động, nhiều gần gấp đôi so với năm 2011 [12]. Mức thâm nhập gia tăng của ĐTDĐ đã giảm một cách đáng kể trong 2013 khi các quy định mới khiến người dân không muốn mua SIM mới [13]. Dù vậy, mạng 3G được cho vào hoạt động năm 2009 vẫn đang phát triển nhanh. Kể từ tháng 10 năm 2013 Việt Nam đã có 19 triệu người sử dụng mạng 3G, gia tăng 3 triệu kể từ 2011 [14]. Việt Nam vẫn chưa có kế hoạch để thiết lập một mạng lưới 4G.

Ba nhà cung cấp dịch vụ mạng (ISP) lớn nhất là Cty VNPT do nhà nước làm chủ, kiểm soát 63% thị trường; VietTel so quân đội làm chủ, kiểm soát 9%; và công ty tư nhân FPT, kiểm soát 22% [15]. VNPT và VietTel cũng làm chủ 3 công ty điện thoại di động lớn nhất toàn quốc (MobiFone, VinaPhone, và Viettel) phục vụ cho 93% khách hàng trong khi 3 Cty điện thoại di động do tư nhân làm chủ chia 7% còn lại kia [16]. Các rào cản không chính thức đã ngăn chặn các công ty mới không có quan hệ chính trị hoặc ảnh hưởng kinh tế có thể bước chân vào thị trường. Tương tự như thế, có một sự tập trung bởi các công ty cung cấp dịch vụ mạng ở Việt Nam. Các công ty này có chức năng làm các cổng rào nối kết vào mạng Internet trên toàn cầu, 4 trong 6 công ty này là do quân đội làm chủ [17].

GIỚI HẠN VỀ NỘI DUNG

Nghị định 72 về quản lý Internet, được ban hành năm 2013, là nghị định mới nhất trong một loạt các quy định hạn chế nặng nề các bình luận chính trị và khiến mọi người phải tự kiểm duyệt lấy mình trong một cộng đồng sinh hoạt trên mạng đáng lẽ rất sôi động. Tiếp theo đó là Nghị định 174 có hiệu lực từ tháng 1 năm 2014, đe dọa hình phạt khắc nghiệt đối với những ai chỉ trích chính phủ trên mạng xã hội. Trong khi giới hạn về nội dung không phải là điều mới mẻ đối với Việt Nam, thông tin trên mạng ngày này còn bị chỉnh sửa, và các quan chức trong năm 2013 lần đầu tiên đã nhìn nhận rằng họ đã thuê các nhà bình luận để thao túng dư luận.

Trong khi ĐCSVN có ít nguồn lực để huy động cho việc quản lý nội dung trên mạng so với đối tác của họ ở Trung Quốc, nhà cầm quyền tuy vậy đã thiết lập được một hệ thống sàng lọc nội dung rất hiệu quả. Kiểm duyệt được thực hiện bởi các Cty cung cấp dịch vụ mạng thay vì ở thượng tầng hoặc ở cảc cổng thông tin kết nối ra thế giới. Không có dữ liệu nào cho thấy là việc sàng lọc thông tin trực tuyến dựa trên các từ khóa hoặc kiểm tra trực tuyến các gói tin đã được thực hiện. Thay vào đó, các URL (đường truyền) cụ thể được nhận diện trước đó là mục tiêu để kiểm duyệt và được đặt vào sổ đen. Các Cty cung cấp dịch vụ mạng khác nhau dùng những cách khác nhau để thông báo với khách hàng về sự tuân thủ của mình đối với các quy định. Trong lúc có nơi báo cáo với người sử dụng mạng rằng một trang mạng nào đó không thể truy cập được vì đã vị ngăn chặn thì có nơi lại cho đang một lỗi truy cập vô can [19].

Các nhà nghiên cứu đã phát hiện rằng các công ty cung cấp dịch vụ mạng ở Việt Nam không ngăn chặn nội dung khiêu dâm [20]. Việc ngăn chặn chủ yếu nhắm vào các đề tài có khả năng đe dọa quyền lực chính trị của ĐCSVN, trong đó có bất đồng quan điểm chính trị, dân chủ nhân quyền, cũng như các trang mạng chỉ trích phản ứng của chính phủ trong vấn đề tranh chấp biển đảo giữa Việt Nam và Trung Quốc. Các nội dung quảng bá tín ngưỡng có tổ chức bởi Phật giáo, Công giáo, và các nhóm tôn giáo Cao đài mà nói chung được xem là coí nguy cơ gây hại cũng bị ngăn chặn tuy kém phần quyết liệt nhưng vẫn ở mức đáng kể. Các trang mạng phê bình chính quyền nói chung truy cập rất khó khăn, dù máy chủ ở hải ngoại. Đó là những trang như Talawas, Dân Luận, và Đàn Chim Việt. Những trang ở quốc nội thì có Dân Làm Báo, Anh Ba Sàm, hoặc Diễn Đàn XHDS.

Kiểm duyệt phần lớn tập trung vào nội dung tiếng Việt, cho nên các trang mạng như New York Times và Human Rights Watch đều truy cập được trong khi trang RFA tiếng Việt do Hoa Kỳ hỗ trợ thì lại không truy cập được. Tương tự như thế, trang BBC tiếng Anh thì truy cập được nhưng trang tiếng Việt thì lại bị chặn. Việc ngăn chặn không xảy ra trên toàn diện bởi tất cả các công ty cung cấp dịch vụ mạng. Một thử nghiệm năm 2012 của OpenNet Innitiative trên 1,446 trang mạng cho thấy VietTel đã ngăn chặn 160 tên miền trong khi FPT chặn 121 và VNPT chỉ chặn có 77 trang [21]. Việt Nam không có một biện pháp nào cho các nhà quản lý các trang mạng bị ngăn chặn kháng cáo quyết định bị kiểm duyệt.

Các công cụ dùng để vượt rào kiểm duyệt rất thông dụng trong giới trẻ, những người sử dụng Internet có hiểu biết về kỹ thuật cao ở Việt Nam. Rất nhiều trong số các công cụ này có thể tìm được qua Google. Nhà chức trách hình như không có thiết lập hạn chế cho nội dung email hay tin nhắn SMS.

Những phương cách khó đoán và không minh bạch dùng để quyết định đề tài nào sẽ bị ngăn chặn đã khiến người sử dụng mạng gặp khó khăn khi muốn biết mình có thể và không thể truy cập gì; và đa số đã tự kiểm duyệt chính mình. Các blogger và người quản lý diễn đàn thông thường hay khóa chức năng góp ý để phòng ngừa các tranh luận nhạy cảm. Ban Tư tưởng – Văn hóa của trung ương và Bộ Công An thường xuyên hướng dẫn các báo điện tử hoặc các cổng thông tin xóa bỏ thông tin họ cho là có vấn đề (nhạy cảm). Các biên tập viên và phóng viên báo chí đăng các tin nhạy cảm có nguy cơ bị kỷ luật, mất việc, hoặc bị cầm tù.

Kể từ năm 2008, hàng loạt các quy định được ban hành đã mở rộng quản lý nội dung truyền thông trên lĩnh vực trực tuyến. Bắt đầu với Nghị định 97 ra lệnh cho các blog tránh không được bình luận về xã hội và chính trị, ngăn cản không cho họ phổ biến các bài báo, tác phẩm văn học, hoặc các ấn phẩm bị cấm bởi Luật phát hành [22]. Các hệ thống blog được chỉ thị phải rút bỏ các nội dung “nguy hại” này và báo cáo với chính phủ thông tin cá nhân của các blogger mỗi khi có yêu cầu [23]. Nghị định 02 tiếp theo vào năm 2011 cho phép nhà chức trách quyền trừng phạt các nhà báo và blogger trên một loạt các vi phạm, kể cả việc xuất bản dưới một bút danh. Nghị định này phân biệt giữa các nhà báo được chính phủ công nhận và các blogger độc lập không có nhiều đặc quyền cũng như không được bảo vệ đầy đủ [24].

Nghị định 72 về Quản lý, Cung cấp, và Sử dụng Dịch vụ Internet cùng Nội dung Internet có hiệu lực từ tháng 9 năm 2013 và thay thế Nghị định 97 của 2008, đã nới rộng xu hướng đàn áp này. Nó thay thế “blog” với “mạng xã hội” để bao trùm nhiều hình thức khác nhau. Điều 5 giới hạn rộng rãi một loạt các hình thức sử dụng mạng bao gồm “chống lại Nhà nước CHXHCN Việt Nam”, kích động bạo lực, tiết lộ bí mật quốc gia, và cung cấp thông tin sai lệch.

Nghị định 72 đòi hỏi các trung gian – kể cả những thành phần có trụ sở ở nước ngoài – phải quản lý thành phần ủng hộ thứ ba trong quá trình hợp tác với chính phủ, và “loại bỏ hoặc ngăn chặn thông tin” bị nghiêm cấm theo Điều 5. Nghị định này cũng đòi hỏi các công ty phải duy trì ít nhất một mái chủ hoạt động ở quốc nội để “phục vụ công tác kiểm tra, lưu trữ, và cung cấp thông tin của người sử dụng theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền.” Các mạng xã hội được chỉ thị phải “tiết lộ thông tin cá nhân của người sử dụng liên quan đến khủng bố, tội phạm, và các hành vi vi phạm pháp luật” theo yêu cầu. Nghị định này buộc chủ nhân các tiệm càfé Internet phải chịu trách nhiệm nếu khách hàng của họ bị bắt quả tang truy cập vào các trang mạng “xấu” [26]. Nghị định 72 không liệt kê các hình phạt và công ty vi phạm có thể phải đối đầu, và việc thi hành nó như thế nào cũng không được ghi rõ trong đó.

Cuối cùng thì vào tháng 11 năm 2013, chính phủ ban hành Nghị định 174, có hiệu lực kể từ tháng 1 năm 2014. Nghị định này xuất trình hình phạt hành chính 100 triệu vnđ ($4,700usd) cho những ai “chỉ trích chính phủ, Đảng cầm quyền, và các anh hùng dân tộc” hoặc “tuyên truyền hay lan truyền tư tưởng phản động chống phá nhà nước” trên các phương tiện mạng xã hội [27]. Hình phạt hành chính này được áp dụng cho các vi phạm không đến mức truy tố trách nhiệm hình sự. Nghị định này nêu rõ các hình phạt bổ sung đối với các vi phạm liên quan đến lĩnh vực thương mại trực tuyến [28].

Bên cạnh việc mở rộng kiểm duyệt, chính phủ đã thông qua các biện pháp mới để thao tác dư luận công chúng trên mạng. Năm 2013, Ban Tuyên Giáo và Sở Giáo Dục đã tiết lộ rằng họ quản lý ít nhất 400 tài khoản trên mạng – nhưng không nói rõ là loại nào – và 20 trang blog để chiến đấu với “thế lực thù địch” [29]. Một vài blog đã chỉ trích các Đảng viên cấp cao, chẳng hạn như Quan Làm Báo, đã nhận được phản ảnh rằng đó chỉ là đấu đá nội bộ thay vì thể hiện ý kiến khách quan.

Dù đã chịu những hạn chế bởi chính phủ, mạng Internet ở Việt Nam vẫn sôi động và cung cấp một sự đa dạng trong thông tin bằng ngôn ngữ Việt. Các trang như YouTube, Twitter, và hệ thống blog như Blogger hay WordPress đều được tự do truy cập và ngày càng phổ biến. Facebook, tuy đã không được công nhận chính thức và đối mặt với những ngăn cản rời rạc kể trong 2010 và 2011, vẫn trở nên rất thông dụng trong 2014 dù trong một vài trường hợp vẫn phải cần đến các biện pháp vượt tường để truy cập. Facebook lần đầu tiên năm 2012 đã vượt qua đối thủ cạnh tranh địa phương là Zing, và đã có số lượng người sử dụng tăng gấp đôi vào tháng 5, 2013 [30].

Dù phần lớn các blog và các trang mạng truyền thông xã hội đều đăng tải các chủ đề cá nhân và phi chính trị, dân báo đã xuất hiện như một nguồn thông tin quan trọng đối với nhiều người Việt, nhất là trong bối cảnh truyền thông chính thống bị quản lý chặt chẽ như hiện nay. Người dân giờ đây nhận ra sự tồn tại song song của truyền thông chính thức và đối tác thay thế họ đang hoạt động chỉ trên mạng mà thôi. Các trang như Anh Ba Sàm, Quê Choa, hoặc Bauxite Vietnam phản ứng rất nhanh với các sự kiện chính trị xã hội và có nhiều ảnh hưởng trong việc huy động các cuộc biểu tình tại Hà Nội và Tp HCM phản đối Trung Quốc xâm chiếm HS và TS năm 2011 [31]. Năm 2012, blog đã đóng một vai trò quan trọng trong việc tập hợp ý kiến công chúng và cung cấp bằng chứng chính quyền địa phương thu giữ đất nông nghiệp của nông dân [32]. Năm 2013, các nhà hoạt động ủng hộ đồng tính đã sử dụng truyền thông xã hội để ủng hộ hôn nhân đồng tính [33].

CÁC VI PHẠM QUYỀN LỢI NGƯỜI SỬ DỤNG MẠNG

Trong năm năm qua, Việt Nam đã thẩm vấn, giam giữ, và hành hung các blogger và các tác giả viết bài trên mạng với một xu hướng đàn áp đã gia tăng trong 2013 và 2014. Các bản án ngày càng nặng hơn được phán quyết trong các phiên tòa xử lướt qua thông thường báo chí không được tham dự. Chỉ trong vòng có hai tháng vào giữa năm 2013, có đến ba bloggers bị bắt giam bởi Điều 258 BLHS về lạm dụng quyền tự do để đe dọa chính quyền. Các tin tặc đã nhắm vào các nhà tranh đấu bất đồng chính kiến người Việt kể từ năm 2009. Trong năm 2014, qua phân tích các đợt tấn công gần đây, kết quả cho thấy tin tặc đã đa dạng hoá các mục tiêu để tấn công cũng như các kỹ thuật tấn công dùng để ngăn chặn những ý kiến phê bình chính phủ Việt Nam. Họ cũng đã gia tăng việc kết hợp sự đa dạng này với chiến thuật chính thức công khai thừa nhận họ đã thao túng dư luận trên mạng và ngăn chặn các trang mạng.

Hiên Pháp đã được sửa đổi năm 2013 khẳng định quyền tự do ngôn luận, nhưng trong thực tế ĐCSVN đã quản lý các phương tiện truyền thông rất chặt chẽ. Pháp luật, bao gồm các nghị định liên quan đến Internet, BLHS, Luật Xuất bản, và Pháp Lệnh Bảo Vệ Bí Mật Quốc Gia, tất cả có thể được sử dụng để bỏ tù nhà báo và cư dân mạng. Điều luật khét tiếng số 79 và 88 của BLHS thường xuyên được sử dụng để truy tố và bỏ tù blogger và các nhà tranh đấu trên mạng về tội âm mưu lật đổ và tuyên truyền chống chính quyền [34]. Điều 258 dùng để xử phạt những ai “lạm dụng quyền tự do dân chủ để xâm phạm lợi ích của các tổ chức và công dân khác” cũng đã được gia tăng sử dụng để bắt giữ các blogger. Cơ quan tư pháp thì không độc lập, và các phiên tòa xử các vụ án liên quan đến tự do bày tỏ chính kiến thường diễn ra rất nhanh với các bản án đã định đoạt sẵn trước. Công an hay xem thường thủ tục tố tụng công bằng, thường bắt giữ blogger và các nhà hoạt động trên mạng mà không cần trát lệnh của tòa án hoặc bắt giữ người quá thời hạn quy định của pháp luật.

Tổ chức Phóng Viên Không Biên Giới đã đếm được 31 cư dân mạng đã bị bắt giam tại Việt Nam kể từ tháng Tư năm 2014, so với con số 17 của năm 2011 [35]. Sự gia tăng đáng kể này đã được tăng tốc bởi kết quả phán xét của phiên tòa tháng Giêng 2013 xử 14 sinh viên, blogger, và nhà tranh đấu nhân quyền về tội âm mưu lật đổ chính quyền theo Điều 79 [36][37]. Các bản án dao động từ 3 năm tù giam kèm theo 2 năm quản thúc tại gia cho đến 3 năm quản thúc tại gia [38].

Các bản án khác tiếp tục được phán quyết trong thời gian thuộc bản báo cáo này. Vào tháng Năm 2013, hai sinh viên Nguyễn Phương Uyên, 21t, và Đinh Nguyên Kha, 25t - đã bị bắt từ tháng Mười 2012 vì tội phổ biến các tài liệu chống chính quyền trên mạng và ở nơi công cộng - bị kết án tù từ 6 đến 8 năm. Trích dẫn bản cáo trạng, tổ chức Phóng Viên Không Biên Giới nói rằng hai sinh viên này đã bị cáo buộc liên lạc với một nhà hoạt động đối kháng ở nước ngoài qua Facebook [39]. Tòa phúc thẩm sau đó đã giảm án xuống còn 3 năm quản thúc tại gia cho Uyên và 4 năm tù giam cho Kha [40]. Luật gia kiêm blogger Lê Quốc Quân, người đã bị bắt giữ từ tháng Mười Hai 2012 ngay sau khi trang BBC Tiếng Việt đăng tải một bài viết của ông, cũng đã bị kết án 30 tháng tù giam vào tháng Mười 2013 kèm theo số tiền phạt 1.2 billion vnd ($57,000usd) về hành vi trốn thuế, một tội danh thường được chính phủ giả lập để bịt miệng các nhà bất đồng chính kiến [41].

Việc bắt giữ hiện nay cũng còn đang diễn ra, đặt biệt là theo Điều 258. Công an đã bắt giữ blogger Trương Duy Nhất vào tháng Năm 2013 [42]. Hai vụ bắt giữ khác theo cùng tội danh sau đó đã diễn ra vào tháng Sáu nhắm vào nhà văn nổi bật 61 tuổi Phạm Viết Đào, người đã viết rất nhiều về các vấn đề nhạy cảm chẳng hạn như việc tranh chấp lãnh thổ giữa Việt Nam và Trung Quốc [43], và blogger Đinh Nhật Uy, anh của Đinh Nguyên Kha [44]. Vào tháng Mười, sau một phiên tòa kéo dài 4 giờ đồng hồ, Uy đã bị kêu án một năm quản chế [45]. Vào tháng Ba 2014, Phạm Viết Đào đã bị xử 15 tháng tù [46]; Trương Duy Nhất bị kêu án 2 năm tù giam [47]. Ngày 5 tháng Năm 2014, blogger Nguyễn Hữu Vinh, còn được biết đến với tên gọi Anh Ba Sàm, đã bị bắt giữ cũng với Điều 258 [48].

Hai trong số các blogger bị kêu án tù lâu nhất đã tuyệt thực riêng biệt trong tù vào khoảng thời gian nằm trong bản báo cáo này để phản đối điều kiện của trại giam. Nguyễn Văn Hải, biệt danh Điếu Cày, đã tiếp tục bị giam cầm sau khi đã thi hành xong bản án 2.5 năm tù giam với tội danh trốn thuể năm 2010. Điếu Cày sau đó vào năm 2012 đã bị xử thêm 12 năm tù giam và 5 năm quản chế về tội “hoạt động chống chính quyền” [49]. Qua trang blog của ông, Điếu Cày đã trở thành một tiếng nói tấm cỡ chỉ trích thành tích nhân quyền của chính phủ và ủng hộ chủ quyền của Việt Nam đối với quần đảo Trường Sa. Ông đã từ chối ăn thức ăn hơn một tháng kể từ tháng Bảy 2013 cho đến khi nhà chức trách đồng ý chấp nhận xem xét kiến nghị phản đối chế độ đối đãi tù nhân của ông [50]. Ủy Ban Bảo Vệ Nhà Báo (CPJ) ở New York qua buổi lễ khiếm diện đã vinh danh ông với giải thưởng Tự Do Báo Chí vào tháng Mười 2013 [51]. Nhà đối kháng trực tuyến Cù Huy Hà Vũ cũng đã tuyệt thực đến 3 tuần trong tháng Sáu. Ông Cù Huy Hà Vũ đang thụ án 7 năm tù giam và 3 năm quản chế, bản án được phán quyết trong phiên tòa xử kín 2011 công chúng không được tham dự [52.] Ông Vũ được trả tự do vào tháng Tư 2014 [53].

Ngoài hình phạt tù, các blogger và nhà hoạt động trên mạng cũng phải chịu những cuộc tấn công hành hung, mất việc làm, đường truyền mạng bị cắt, hạn chế đi lại, và bị tước đoạt các quyền tự do khác. Trong thời gian của bản báo cáo này, có một số blogger đã bị sách nhiễu vì đã tổ chức và tham gia các sự kiện công cộng, bao gồm hàng loạt các sự kiện xảy ra trong tháng Năm 2013. Công an và an ninh ở Hà Nội, Nha Trang, và Tp HCM đã đánh đập các blogger tham gia các buổi dã ngoại nhân quyền khắp mọi miền được an bài qua Facebook cho những ai quan tâm đến quyền con người [54]. Tại Sài Gòn, blogger Nguyễn Hoàng Vi đã ghi nhận các vết trầy xước trên mặt em và mẹ của cô sau khi Công an tấn công buổi dã ngoại [55]. Trong tháng Năm, có ít nhất một cư dân mạng báo cáo trên Facebook là anh đã bị đánh vào ngực khi tham dự phiên tòa xử một nhà bất đồng chính kiến [56]. Cùng tháng đó, blogger Huỳnh Ngọc Chênh, người đã từng nhận giải thưởng Netizen 2013 của tổ chức Phóng Viên Không Biên Giới, đã bị ngăn chặn không được xuất cảnh [57]. Đánh đập và quấy rối tiếp tục diễn ra ở Tp HCM vào tháng Mười Hai 2013 trong một buổi lễ ăn mừng ngày Quốc tế Nhân quyền [58].

Đăng ký tên thật là điều không cần thiết đối với việc viết blog hay viết bài bình luận trực tuyến, và nhiều người Việt đã làm như vậy. Tuy nhiên, chính quyền Việt Nam đã giám sát các hoạt động và trao đổi bất đồng chính kiến trên mạng. Chủ các quán càfé Internet đã được chỉ thị phải cài phần mềm giám sát và lưu trữ thông tin vào máy tính trong quán để thu thập thông tin và hoạt động của người sử dụng. Công dân cũng phải cung cấp cho các công ty dịch vụ mạng các giấy tờ do chính quyền cấp khi đặt mua dịch vụ mạng cho gia cư [59]. Vào cuối năm 2009, Bộ TTTT yêu cầu tất cả các khách hàng sử dụng ĐTDĐ trả trước thuê bao ĐT phải đăng ký căn cước của họ với các nhà điều hành và giới hạn 3 số ĐT cho mỗi người, mỗi Cty cung cấp dịch vụ [60]. Tuy nhiên, kể từ năm 2014, quá trình đăng ký này không nối kết vào cơ sở dữ liệu trung tâm nào cả nên có thể tránh được bằng cách sử dụng căn cước giả [61].

Nghị định 72 yêu cầu tất cả các nhà cung cấp dịch vụ mạng – đặc biệt là các trang mạng xã hội – phải cung cấp thông tin người sử dụng cho các “cơ quan có thẩm quyền” theo yêu cầu. Nhưng nghị định này là không có thủ tục thi hành hoặc giám sát để thu thập thông tin hay ngăn chặn việc sử dụng giấy tờ giả [62]. Nghị định này cho người sử dụng mạng một quyền tự do mơ hồ rằng “thông tin cá nhân của hô sẽ được giữ bí mật theo đúng quy định của pháp luật”. Việc thực hiện các đòi hỏi của nghị định này hoàn toàn tùy thuộc vào các bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan, và các “cơ quan chính phủ”, các “ủy ban nhân dân”, và “các tổ chức, cá nhân có liên quan”; khiến cho người sử dụng mạng nặc danh và các trao đổi cá nhân có thể bị xâm phạm bất kỳ cơ quan thẩm quyền nào ở Việt Nam trong những năm tới.

Năm 2013, một nhóm nghiên cứu có trụ sở tại Canada có tên gọi Citizen Lab đã xác định phần mềm FinFisher trong các máy chủ tại 25 quốc gia trên toàn thế giới, trong đó có Việt Nam [63]. Phần mềm này được quảng bá và phân phối bởi Anh quốc thông qua Gamma International. FinFisher là một phần mềm dùng để xâm nhập và giám sát một cách bất hợp pháp, nó có khả năng giám sát thông tin liên lạc, trích xuất thông tin như danh bạ, giám sát tin nhắn và email không cần sự cho phép của các máy tính khác. Citizen Lab cũng cho biết rằng sự hiện hữu của một máy chủ với FinFisher như thế không chứng minh được ai đang quản lý nó, mặc dù nó được thiết lập cho các chính phủ sử dụng.

Các nhà hoạt động tranh đấu tại Việt Nam và ở hải ngoại đã trở thành các mục tiêu trong các cuộc tấn công mạng có hệ thống kể từ năm 2009. [64]. Khi các hoạt động tấn công này được ghi nhận lần đầu tiên, những kẻ tấn công đã sử dụng một phần mềm đánh tiếng Việt để lây nhiễm các máy tính với mã độc nhằm mục đích sử dụng các máy này để phát động các cuộc tấn công từ-chối-dịch-vụ (DDoS) vào các trang blog và trang mạng được xem là công kích chính phủ. Google đã ước tính rằng “có khả năng hàng chục nghìn máy tính” đã bị ảnh hưởng [65] nhưng chính quyền Việt Nam đã không có động thái gì để tìm và trừng phạt những kẻ tấn công [66].

Kể từ đó, các phương pháp tấn công của tin tặc đã phát triển thêm dù rằng các mục tiêu họ nhắm vào vẫn không thay đổi. Các nhà hoạt động hiện nay có nguy cơ tài khoản bị chiếm giữ qua những email spear-phishing giả tạo cải trang như thật nhưng có chứa mã độc dùng để xâm nhập qua hàng rào phòng bị kỹ thuật số của người nhận để tiếp cận các thông tin về tài khoản cá nhân. Năm 2013, những kẻ tấn công đã chiếm quyền kiểm soát một số các trang blog quan trọng bao gồm trang Anh Ba Sàm, Que Choa, và những trang blog cá nhân được viết bởi các nhà hoạt động như Nguyễn Xuân Diện, Huỳnh Ngọc Chênh, và những người khác [67]. Việc đăng tải một danh sách các địa chỉ khác nhau cho một trang blog hay trang tin tức, phòng ngừa trường hợp một trong các địa chỉ đó bị chiếm quyền kiểm soát, là điều rất phổ biến. Vào tháng Giêng 2014, các nhà nghiên cứu đã tiết lộ rằng đường dây tin tức của hãng Thông tấn AP và Tổ chức Quản lý Điện tử (EFF) của Hoa Kỳ cũng nằm trong các mục tiêu bị đánh phá bởi tin tặc vì đã đăng tải tin tức về tình hình Việt Nam. Các tin tặc này đã sử dụng ngân sách lên đến “hàng chục nghìn Mỹ kim” để phát động các cuộc tấn công từ các máy chủ trên khắp thế giới [68]. Qua phân tích các email bị tình nghi, Tổ chứ Quản lý Điện Tử EFF có trụ sở ở Cali, Hoa Kỳ cho biết nhóm chịu trách nhiệm trong việc đánh phá này dường như đã hoạt động từ năm 2009. Tuy nhiên, mã độc của họ giờ đã được nâng cấp, chỉ có phần mêm của 1 trong số gần 50 nhà cung cấp phần mềm dò soát virút có thể tìm ra mà thôi [69].

Các cuộc tấn công đôi khi trùng hợp với các góp ý không tốt để bôi xấu nội dung của một trang mạng, dấu hiệu của việc thao túng dư luận, tuy không thể truy tìm ra gốc rễ là các diễn viên của chính quyền. Trong năm qua, sự hiện diện của những góp ý loại này phù hợp với các biện pháp kiểm soát chính thức chẳng hạn như các vụ bắt người và ngăn chặn trang mạng. Một trang blog có nguồn gốc ở Cali đã bị hack trong 2013. Khi Ngọc Thu, chủ nhân của trang blog này lấy lại được quyền kiểm soát và chuyển nó sang một địa chỉ khác, nó lại bị các công ty cung cấp dịch vụ mạng ngăn chặn [70]. Trang mạng của blogger Trương Duy Nhất trong một thời gian ngắn sau khi ông bị bắt vào tháng Năm 2013 đã không thể truy cập được. Khi nó tái xuất hiện, trang blog này tự động cài mã độc vào máy tính của những người truy cập vào đó, nhắm vào độc giả ủng hộ ông để theo dõi và tấn công sau này [71].

Hoàng Triết chuyển ngữ
Theo Dân Luận
Nguồn (pdf): https://freedomhouse.org/sites/default/files/resources/Vietnam.pdf
Nguồn (txt): https://www.freedomhouse.org/report/freedom-net/2014/vietnam

PHỤ LỤC


[1] “‘Taking-off Strategy,’ Does it Stepping Up the Development of the ICT Industry in Vietnam?” Business in Asia, accessed June, 2012, http://www.business-in-asia.com/vietnam/vietnam_ict.html.

[2] Reporters Without Borders, “2013: Netizens Imprisoned,” http://bit.ly/Wsi72Y.

[3] International Telecommunication Union, “Percentage of Individuals Using the Internet, 2000-2013,” http://bit.ly/14IIykM. We Are Social, “Social, Digital and Mobile in APAC 2014, http://wearesocial.net/blog/2014/01/social-digital-mobile-apac-2014/.

[4] International Telecommunication Union, “Measuring the Information Society,” 2013, http://www.itu.int/en/ITU-D/Statistics/Documents/publications/mis2013/MIS2013-exec-sum_E.pdf.

[5] UNICEF, “At a Glance: Vietnam,” accessed July 2013, http://www.unicef.org/infobycountry/vietnam_statistics.html.

[6] “Tình hình sử dụng Internet tại Việt Nam 2011” [The Situation of Internet Use in Vietnam in 2011], VNVIC, August 3, 2011, http://vnvic.com/tin-tuc-cong-nghe/140-tinh-hinh-su-dung-internet-tai-viet-nam-2011.html.

[7] “Việt Nam: 20% không tin tưởng thông tin trên Internet” [Vietnam: 20% Do Not Trust Information on the Internet], PA News, April 15, 2010, http://news.pavietnam.vn/archives/1547.

[8] We Are Social, “Social, Digital and Mobile in Vietnam,” October 30, 2012, http://bit.ly/Stwb8z.

[9] “Điều tra biến động dân số và kế hoạch hóa gia đình thời điểm 1/4/2012” [Survey of population changes and family planning, at 1 Apr 2012], General Statistics Office, December 2012.

[10] See FPT price list, consulted April 2014: http://internetfpt.org/lap-dat-internet-fpt.html.

[11] International Telecommunication Union, “Mobile-cellular Telephone Subscriptions, 2000-2013.”

[12] Thankiu, “Cimigo Net Citizens Report 2012,” http://bit.ly/164vsBv.

[13] “Tăng trưởng thuê bao di động giảm mạnh” [Growth of mobile subscription slows down], Saigon Times, July 22, 2013, http://www.thesaigontimes.vn/home/congnghe/toancanh/99727/.

[14] “Three Vietnam Telcos hike 3G fees – again,” Thanh Nien News, October 17, 2013, http://www.thanhniennews.com/2010/pages/20131017-three-telcos-hike-3g-fees-again.aspx.

[15] “Thị trường Internet cũng sẽ có những vụ sát nhập?” [Will the Internet Market see Mergers?], ICTNews, September 21, 2012, http://ictnews.vn/home/Internet/77/Thi-truong%C2%A0Internet-cung-se-co-nhung-vu-sap-nhap/105064/index.ict.

[16] GSMA Intelligence, “3G growth stalls in Vietnam.”

[17] The four are: VNPT, Viettel, Hanoi Telecom, and VTC.

[18] Geoffrey Cain, “Bloggers the New Rebels in Vietnam,” SFGate, December 14, 2008, http://bit.ly/1bhBy1W.

[19] OpenNet Initiative, “Update on Threats to Freedom of Expression Online in Vietnam,” September 10, 2012, http://opennet.net/blog/2012/09/update-threats-freedom-expression-online-vietnam.

[20] OpenNet Initiative, “Update on Threats to Freedom of Expression Online in Vietnam.”

[21] OpenNet Initiative, “Update on Threats to Freedom of Expression Online in Vietnam.”

[22] OpenNet Initiative, “Vietnam,” August 7, 2012, https://opennet.net/research/profiles/vietnam; The Government, “Decree No 97/2008/ND-CP of August 28, 2008,” Official Gazette 11-12, August 2008, http://english.mic.gov.vn/vbqppl/Lists/Vn%20bn%20QPPL/Attachments/6159/31236373.PDF; Ministry of Information and Communications, “Circular No. 07/2008/TT-BTTTT of December 18, 2008,” Official Gazette 6-7, January 2009, http://english.mic.gov.vn/vbqppl/Lists/Vn%20bn%20QPPL/Attachments/6145/23434370.pdf.

[23] Karin Deutsch Karlekar, ed., “Vietnam,” Freedom of the Press 2009 (New York: Freedom House, 2009).

[24] Article 19, “Comment on the Decree No. 02 of 2011 on Administrative Responsibility for Press and Publication Activities of the Prime Minister of the Socialist Republic of Vietnam,” June 2011, http://www.article19.org/data/files/pdfs/analysis/comment-on-the-decree-no.-02-of-2011-on-administrative-responsibility-for-pr.pdf; “Decree 02/2011/ND-CP” [in Vietnamese], January 6, 2011, available at Committee to Protect Journalists, http://cpj.org/Vietnam%20media%20decree.pdf.

[25] “Decree No. 72/2013/ND-CP, dated July 15, 2013 of the Government on Management, Provision and Use of Internet Services and Online Information,” Luật Minh Khuê, http://luatminhkhue.vn/copyright/decree-no-72-2013-nd-cp.aspx.

[26] OpenNet Initiative, “Update on Threats to Freedom of Expression Online in Vietnam.”

[27] Decree 174/2013/NĐ-CP, Central database of Ministry of Justice, November 13, 2013, http://vbpl.vn/TW/Pages/vbpq-van-ban-goc.aspx?ItemID=32615.

[28] Anh-Minh Do, “Vietnam Introduces Two New Internet Fines: A $5,000 Fine for Social Media and $5,000 Fine for E-commerce,” Tech in Asia, November 28, 2013, http://www.techinasia.com/internet-fines-vietnam/.

[29] “Vietnam Admits Deploying Bloggers to Support the Government”, BBC, January 11, 2013, http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-20982985.

[30] “71.4% người dùng Internet tại Việt Nam sử dụng Facebook” [71.4% Internet users in Vietnam use Facebook], ICT News, September 23, 2013, http://ictnews.vn/internet/71-4-nguoi-dung-internet-tai-viet-nam-su-dung-facebook-111922.ict.

[31] “Người biểu tinh Thu Hằng bị đưa vào trại” [Demonstrator Thu Hang Sent to Camp], BBC Vietnamese, December 9, 2011, http://www.bbc.co.uk/vietnamese/vietnam/2011/12/111209_bui_hang_arrested.shtml.

[32] Stuart Grudgings, “Web Snares Vietnam as Bloggers Spread Protests Over Land,” Reuters, August 19, 2013, http://www.reuters.com/article/2012/08/19/us-vietnam-bloggers-idUSBRE87I09I20120819.

[33] “Hàng nghìn bạn trẻ ủng hộ LGBT nói tôi đồng ý”, [Thousands young people support LGBT], Vietnam Plus, October 27, 2013, http://www.vietnamplus.vn/hang-nghin-ban-tre-ung-ho-lgbt-noi-toi-dong-y/227215.vnp.

[34] Reporters Without Borders, “Internet Enemies: Vietnam.”

[35] Reporters Without Borders, http://en.rsf.org/report-vietnam,85.html.

[36] Committee to Protect Journalists, “Bloggers imprisoned in mass sentencing in Vietnam,” news alert, January 9, 2013, http://www.cpj.org/2013/01/bloggers-imprisoned-in-mass-sentencing-in-vietnam.php.

[37] Seth Mydans, “Activists Convicted in Vietnam Crackdown on Dissent,” New York Times, January 9, 2013, http://www.nytimes.com/2013/01/10/world/asia/activists-convicted-in-vietnam-crackdown-on-dissent.html?_r=0.

[38] “Long Prison Terms For “Dissident” Vietnam Bloggers,” Global Voices Online, January 12, 2013, http://globalvoicesonline.org/2013/01/12/long-prison-terms-for-dissident-vietnam-bloggers/.

[39] Reporters Without Borders, “Appeal Court Upholds Jail Time For Five Bloggers,” May 23, 2013, http://en.rsf.org/vietnam-appeal-court-upholds-jail-time-for-23-05-2013,44666.html?utm_source.

[40] “Sinh viên Phương Uyên hưởng án treo” [Student Phuong Uyen get probation], BBC, August 16, 2013, http://www.bbc.co.uk/vietnamese/vietnam/2013/08/130816_uyen_kha_appeal.shtml.

[41] Committee to Protect Journalists, “Vietnamese Blogger Jailed on Tax Evasion Charges,” October 4, 2013, https://cpj.org/2013/10/vietnamese-blogger-jailed-on-tax-evasion-charges.php.

[42] Committee to Protect Journalists, “Vietnamese Blogger Detained on Anti-State Charges,” news alert, May 30, 2013, http://cpj.org/2013/05/vietnamese-blogger-detained-on-anti-state-charges.php.

[43] Committee to Protect Journalists, “Prominent Vietnam blogger arrested in Hanoi,” news alert, June 14, 2013, http://cpj.org/2013/06/prominent-vietnam-blogger-arrested-in-hanoi.php.

[44] “Confidence Tricks,” Economist, June 22, 2013, http://www.economist.com/news/asia/21579883-repression-fierce-self-criticism-mild-confidence-tricks.

[45] “Vietnam: Drop Charges Against Internet Activist”, Human Right Watch, October 28, 2013, http://www.hrw.org/news/2013/10/28/vietnam-drop-charges-against-internet-activist.

[46] “Vietnam Jails Blogger for Critical Posts”, Al Jazeera, March 19, 2014, http://www.aljazeera.com/news/asia-pacific/2014/03/vietnam-jails-blogger-critical-posts-20143197839471148.html.

[47] “Vietnam Jails Ex-journalist Over Anti-government Blog,” Reuters, March 4, 2104, http://in.reuters.com/article/2014/03/04/vietnam-court-idINL3N0M13KF20140304.

[48] "Reason to arrest Anh Ba Sam", Tuoi Tre, May 9, 2014, http://tuoitre.vn/Chinh-tri-xa-hoi/Phap-luat/606530/ly-do-bat-anh-ba-sam.html.

[49] “Y án với Điếu Cày và Tạ Phong Tần” [Sentences uphold for Dieu Cay and Ta Phong Tan], BBC Vietnamese, December 28, 2012, www.bbc.co.uk/vietnamese/vietnam/2012/12/121228_xu_khang_an_dieu_cay.shtml+&cd=10&hl=vi&ct=clnk&gl=vn.

[50] Reuters, “Jailed Vietnam Blogger Ends Hunger Strike After 5 Weeks,” via Voice of America, August 3, 2013, http://www.voanews.com/content/reu-jailed-vietnam-blogger-ends-hunger-strike-after-5-weeks/1722847.html.

[51] Sumit Galhotra, “A Daughter's Plea for her Father's Freedom in Vietnam,” CPJ Blog, November 21, 2013, http://www.cpj.org/blog/2013/11/a-daughters-plea-for-her-fathers-freedom-in-vietna.php.

[52] Reporters Without Borders, “Prime Minister Urged to Free All Imprisoned Bloggers and Journalists,” September 1, 2011, http://en.rsf.org/vietnam-prime-minister-urged-to-free-all-01-09-2011,40879.html.

[53] “Vietnamese Dissident Arrives in US after Early Release from Prison,” Voice of America, April 8, 2014, http://www.voanews.com/content/vietnamese-dissident-arrives-in-us-after-early-release-from-prison/1888486.html.

[54] “Dã ngoại nhân quyền tại Việt Nam” [Human rights picnic in Vietnam], BBC, May 5, 2013, http://www.bbc.co.uk/vietnamese/vietnam/2013/05/130505_human_right_display_vn.shtml.

[55] “Human Rights Picnic Follow Up Report: Bloggers in Saigon Violently Beaten,” Dan Lam Bao, May 8, 2013,
http://danlambaovn.blogspot.fr/2013/05/human-rights-picnic-follow-up-report.html#.UukQMfnIZu1.

[56] Reporters Without Borders, “Appeal Court Upholds Jail Time For Five Bloggers.”

[57] “Blogger Huynh Ngoc Chenh bị cấm đi Mỹ” [Blogger Huynh Ngoc Chenh was denied travel to the US], BBC, May 10, 2013, http://www.bbc.co.uk/vietnamese/vietnam/2013/05/130510_blogger_huynh_ngoc_chenh_bi_cam_xuat_canh.shtml.

[58] “Bloggers bị đánh đập dã man tại Saigòn: một cái tát vào Hội đồng Nhân quyền LHQ”, [Bloggers were beaten up brutally in Saigon], Radio Free Asia, December 10, 2013, http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/poli-secur-beat-blogg-12102013084007.html; Reporters Without Borders, “Vietnam - Police use violence against bloggers at human rights picnics,” Trust, May 10, 2013, http://www.trust.org/item/20130508094839.0000-puhmi.

[59] “Internet Censorship Tightening in Vietnam,” Asia News, June 22, 2010, http://www.asianews.it/news-en/Internet-censorship-tightening-in-Vietnam-18746.html.

[60] Phong Quan, “Sim Card Registration Now Required in Vietnam,” Vietnam Talking Points, January 16, 2010, http://talk.onevietnam.org/sim-card-registration-now-required-in-vietnam/

[61] “Quản lý thuê bao di động trả trước: Chuyện không dễ,” [Managing Prepaid Mobile Subscribers Isn’t Easy], Vinhphuc, January 14, 2013, http://www.vinhphuc.vn/ct/cms/Convert/thihanhpl/Lists/tintuc/View_Detail.aspx?ItemID=10.

[62] “Decree No. 72/2013/ND-CP.”

[63] Morgan Marquis-Boire et al., “You Only Click Twice: FinFisher’s Global Proliferation,” Citizen Lab, March 13, 2013,
https://citizenlab.org/2013/03/you-only-click-twice-finfishers-global-proliferation-2/.

[64] Human Rights Watch, “Vietnam: Stop Cyber Attacks Against Online Critics,” news release, May 26, 2010, http://www.hrw.org/news/2010/05/26/vietnam-stop-cyber-attacks-against-online-critics.

[65] George Kurtz, “Vietnamese Speakers Targeted in Cyberattack,” CTO (Blog), March 30, 2010, http://siblog.mcafee.com/cto/vietnamese-speakers-targeted-in-cyberattack/; Neel Mehta, “The Chilling Effect of Malware,” Google Online Security Blog, March 30, 2010, http://googleonlinesecurity.blogspot.com/2010/03/chilling-effects-of-malware.html.

[66] Human Rights Watch, “Vietnam: Stop Cyber Attacks Against Online Critics.”

[67] David Brown, “Mysterious Attack on a Vietnamese Blog,” Asia Sentinel, March 18, 2013, http://www.asiasentinel.com/politics/mysterious-attack-on-a-vietnamese-blog/ “Que Choa bị hack?” [Que Choa has been hacked?], February 14, 2014, http://hieuminh.org/2014/02/13/breaking-news-que-choa-bi-hack/.

[68] Chris Brummit, “Vietnam’s ‘Cyber Troops’ Take Fight to US, France,” Associated Press, via Irrawaddy, January 21, 2013, http://www.irrawaddy.org/asia/vietnams-cyber-troops-take-fight-us-france.html.

[69] Eva Galperin and Morgan Marquis-Boire, “Vietnamese Malware Gets Very Personal,” Electronic Frontier Foundation, January 19, 2013, https://www.eff.org/deeplinks/2014/01/vietnamese-malware-gets-personal.

[70] Chris Brummit, “Vietnam’s ‘Cyber Troops’ Take Fight to US, France.”

[71] Article 19, “Vietnam: ARTICLE 19's submission to the UN Universal Periodic Review,” June 19, 2013, http://www.article19.org/resources.php/resource/37111/en/vietnam:-article-19's-submission-to-the-un-universal-periodic-review.